Foto të modifikuara, të nxjerra jashtë kontekstit, me kornizime të zgjuara ose thjesht me efekte optike, imazhet ndonjëherë janë mashtruese... Për secilën imazh, varet nga ju të vendosni: a është autentike, a është manipuluar, a është montazh? Është radha juaj! 1. Në këtë fjali, cili argument i gabuar përdoret ? "Pse t'i dëgjosh këshillat e këtij politikani për ekonominë? Ai dështoi në biznesin e tij!" Thirrje autoriteteve Sulm personal Shkak i rremë None 2. Një mik të dërgon një mesazh: "Nëse vaksinat ishin të sigurta, pse ka kaq shumë raportime për njerëz që thonë se kanë pasur efekte anësore?" Cili është gabimi logjik në këtë argument? Paragjykimi i proporcionalitetit Argumenti ad populum (apel ndaj popullaritetit) Korrelacioni nuk ështe shkaku Arsyetimi cirkular None 3. Përse teoritë konspirative janë tërheqëse? Ato ofrojnë shpjegime të thjeshta për ngjarje komplekse dhe nxisin emocione të forta. Ato bazohen gjithmonë në fakte shkencore Ato ndihmojnë në zgjidhjen objektive të problemeve None 4. Në këtë fjali, cili është argumenti i gabuar që përdoret? "Nuk ka asnjë provë që alienët nuk ekzistojnë, prandaj ata duhet të ekzistojnë." Argument nga padija (“nuk e dimë, kështu që...”) Dikotomi e rremë Shkak i rremë None 5. Një mik të dërgon një foto që tregon trazirat në qendër të qytetit, duke thënë se është bërë sot. Shkon në platformën X dhe e gjen të postuar në disa llogari dhe të shpërndarë mijëra herë. Çfarë duhet të bësh përpara se të besosh se është e vërtetë? Ta shpërndash për të informuar ndjekësit rreth ngjarjes Të kontrollosh nëse imazhi është bërë gjatë një ngjarjeje tjetër, duke e kërkuar në Google (opsioni: reverse image search) Të besosh vetëm llogarinë që e ka postuar Të konsultosh disa burime për të parë nëse ngjarja është raportuar nga media me reputacion të mirë None 6. Cili është qëllimi kryesor i "sulmi personal"? Të kritikojë idenë e personit tjetër pa e sulmuar atë personalisht. Të shpërqendrohet vëmendja duke sulmuar personin që paraqet argumentin në vend të vetë argumentit. Të ofrojë një përgjigje racionale ndaj një argumenti të bazuar në fakte. None 7. Cilat janë rreziqet e teorive konspirative në shoqeritë e brishta, si ato të Ballkanit? Ato përforcojnë mosbesimin midis grupeve etnike dhe politike Ato përkeqësojnë përçarjet etnike dhe politike, krijojnë mosbesim dhe minojnë dialogun Nuk kanë ndikim në shoqëri None 8. Çfarë janë “Deepfakes”? Video ose imazhe të modifikuara nga inteligjenca artificiale Imazhe të krijuara me qëllim manipulimin, duke zëvendësuar fytyrat ose duke ndryshuar realitetin Një garanci e autenticitetit në media sociale Një teknologji e përdorur vetëm në kinema None 9. Nëse dikush ju thotë: "U shërova nga X sëmundje falë naturopatisë, është e provuar!" ose "Humba 10 paund në një muaj falë një diete mrekullibërëse, është e provuar!, por ata nuk paraqesin asnjë studim apo të dhënë të besueshme, cili është problemi më i madh këtu? Personi ndoshta po flet për një rast të përjashtimor. Ata po përgjithësojnë bazuar në përvojën e tyre personale pa prova të forta. Personi ndoshta ka ndjekur një program të validuar shkencërisht. Dieta mrekullibërëse që ndoshta po revolucionarizon të ushqyerin! None 10. Ndërsa shfletoni platformën X, gjeni një artikull që është shpërndarë shumë herë, i cili pretendon se zgjedhjet u manipuluan. Si duhet të reagoni?Comment devriez-vous réagir ? Të shpërndani menjëherë artikullin, sepse është shpërndarë gjerësisht nga llogari të verifikuara. Të kontrolloni vërtetësinë e artikullit duke parë se kush e shkroi dhe cila faqe interneti e ka ndarë informacionin. Të verifikoni informacionin duke konsultuar burime të tjera për të parë nëse është konfirmuar nga disa media dhe autoritete. Të konsideroni artikullin si ndoshta të vërtetë, pasi ngre shqetësime legjitime në lidhje me procesin zgjedhor. None Time's up